Skip to content
NL

Kat & Gezondheid

Een kitten kiezen: waar let je écht op?

Door drs. Marieke Knies · Europees specialist interne geneeskunde · 13 september 2026

Een kitten kiezen: waar let je écht op?
Een kitten kiezen: waar let je écht op?

In het kort

Kies een kitten niet alleen met je hart — hoe moeilijk dat bij zo’n klein kattenhoofdje ook is. Kijk naar de herkomst, moederpoes, leefomgeving, socialisatie en beschikbare gezondheidsinformatie. Stel veel vragen, vraag documenten te bekijken en laat je nooit opjagen. Een kitten kan er gezond uitzien zonder dat alle aandoeningen aan de buitenkant zichtbaar zijn. Deze gids helpt je betere vragen te stellen; hij geeft geen gezondheidsgarantie.

Eerst de belangrijkste vraag: past een kitten bij jouw leven?

Een kitten is grappig, nieuwsgierig en vaak behoorlijk overtuigend. Het is ook een jong dier dat begeleiding, veilig spel, socialisatie, passende voeding en veterinaire zorg nodig heeft. Bovendien kies je niet voor een paar schattige maanden, maar mogelijk voor vijftien tot twintig jaar verantwoordelijkheid.

Denk daarom vóór je gaat kijken na over:

  • Hoeveel tijd je dagelijks hebt voor spel, verzorging en begeleiding
  • Of je woning veilig en geschikt is voor een kat
  • Kinderen en andere dieren in huis
  • Vakantieopvang en veranderingen die je de komende jaren verwacht
  • Terugkerende én onverwachte dierenartskosten
  • Of een volwassen kat misschien beter bij je leven past.

Ben je daar nog niet uit? Gebruik dan eerst onze keuzehulp voor kitten, volwassen kat of senior op de pagina Hoe houd je je kat gezond?. De uitkomst is een gespreksstarter, geen officiële matchtest.

Waar komt het kitten vandaan?

Een betrouwbare herkomst is belangrijker dan een bijzondere kleur, een populair ras of een snelle beschikbaarheid.

Bij een nestje thuis wil je bij voorkeur zien waar de kittens werkelijk opgroeien. De moederpoes hoort in normale omstandigheden aanwezig te zijn. Het is niet vreemd wanneer de vader elders woont, bijvoorbeeld wanneer een fokker een kater van iemand anders heeft gebruikt.

Let tijdens je bezoek niet alleen op het kitten dat je het leukst vindt. Kijk naar het hele nest, de moederpoes en de omgeving:

  • Groeien de kittens op in een schone, veilige omgeving?
  • Zijn er passende kattenbakken, rustplaatsen en ruimte om te spelen?
  • Maken de kittens op een rustige manier kennis met mensen en normale huiselijke prikkels?
  • Kan de aanbieder uitleggen hoe ieder kitten zich gedraagt?
  • Krijg je tijd om te kijken en vragen te stellen?

Een asiel of goede opvang is eveneens een uitstekende plek om een kitten of volwassen kat te vinden. De voorgeschiedenis is daar niet altijd volledig bekend, maar een zorgvuldige opvang zal eerlijk vertellen wat wél en niet bekend is.

Hoe oud moet een kitten zijn wanneer het verhuist?

Een volwassen kat samen met een kitten
Foto: Hamid Urgut via Pexels

In Nederland mag een kitten wettelijk vanaf zeven weken van de moeder worden gescheiden. Dat is echter een wettelijke ondergrens, niet automatisch de beste leeftijd om te verhuizen. Kies bij voorkeur voor een kitten dat pas rond 12–14 weken naar het nieuwe huis gaat. In deze extra weken leert het nog veel van de moederpoes en nestgenoten en kan de verzorger verder werken aan positieve socialisatie, zelfstandig eten en kattenbakgebruik.

Bij raskatten gelden daarnaast de regels van de vereniging waarbij de fokker is aangesloten. FIFe en Mundikat hanteren momenteel minimaal 14 weken; sommige andere Nederlandse verenigingen hanteren 13 weken. Vraag daarom welke vereniging de stamboom afgeeft en controleer de actuele regels. Leeftijd alleen is niet genoeg: het kitten hoort gezond te zijn, zelfstandig te eten, passend gevaccineerd te zijn en klaar te zijn voor de overgang. Een dierenarts kan in een individueel geval om gezondheids- of welzijnsredenen anders adviseren.

Kun je aan een kitten zien dat het gezond is?

Niet volledig. Een kitten dat alert is, speelt en er verzorgd uitziet maakt natuurlijk een betere indruk dan een kitten dat ziek oogt. Maar een korte observatie is geen medisch onderzoek. Aangeboren afwijkingen, erfelijke aandoeningen en sommige infecties kunnen aanwezig zijn zonder direct zichtbare symptomen.

Signalen waarbij je vragen moet stellen en niet overhaast moet beslissen zijn bijvoorbeeld:

  • Uitvloeiing uit ogen of neus
  • Herhaald niezen, hoesten of opvallende ademhaling
  • Diarree of een vieze achterhand
  • Een doffe vacht, kale plekken, korsten of veel jeuk
  • Opvallende sloomheid of slecht reageren op de omgeving
  • Duidelijk achterblijven bij nestgenoten
  • Moeilijk lopen of een afwijkende houding.

Eén signaal vertelt niet automatisch wat er aan de hand is. Vraag wat bekend is, of een dierenarts het kitten heeft onderzocht en of je het verslag mag zien. Laat een ziek of twijfelachtig kitten niet simpelweg als “waarschijnlijk alleen wat gestrest” wegzetten.

Welke gezondheidsinformatie vraag je op?

Vraag naar originele, bij het kitten passende documentatie.

Identiteit en preventieve zorg:

  • Geboortedatum en bekende medische voorgeschiedenis
  • Gegevens van eventuele dierenartscontroles
  • Vaccinaties die al zijn gegeven
  • Uitgevoerd parasietenbeleid of uitslagen van ontlastingsonderzoek
  • Chipnummer en registratie, wanneer het kitten gechipt is

Dagelijkse en aanvullende informatie:

  • Voeding die het kitten nu krijgt
  • Medicatie of supplementen
  • Eerdere klachten of behandelingen
  • Afspraken over castratie en nazorg
  • Bij een raskat: stamboom en relevante onderzoeksuitslagen van de ouderdieren.

Een vaccinatie- of ontwormingsschema is niet voor ieder kitten overal identiek. Leeftijd, leefomgeving, herkomst, regio en infectierisico spelen mee. Laat daarom de vervolgstappen na overname met je eigen dierenarts afstemmen.

Erfelijke aandoeningen: vraag gericht, niet alleen “zijn de ouders getest?”

Bij bepaalde rassen of familielijnen komen specifieke erfelijke aandoeningen vaker voor. Welke onderzoeken zinvol zijn, verschilt per ras en soms per land of rasvereniging.

Vraag daarom:

  • Welke relevante aandoeningen komen binnen dit ras of deze lijn voor?
  • Welke ouderdieren zijn onderzocht, met welke methode en op welke datum?
  • Mag je de originele uitslag zien, inclusief identiteit van het onderzochte dier?
  • Wat betekent de uitslag voor juist deze combinatie?

De zin “de ouders zijn getest” is op zichzelf onvoldoende. Een DNA-test, echocardiografisch onderzoek of ander screeningsonderzoek beantwoordt telkens een specifieke vraag. Een normale uitslag verlaagt soms een bepaald risico, maar is geen garantie dat een kitten nooit ziek wordt.

Hoe beoordeel je socialisatie en gedrag?

Twee kittens spelen samen
Foto: Atahan Demir via Pexels

Een kitten hoeft niet direct op schoot te springen om goed gesocialiseerd te zijn. Karakter, eerdere ervaringen en het moment van de dag beïnvloeden gedrag. Kijk vooral of de kittens nieuwsgierigheid kunnen tonen, herstellen na een kleine schrik en op een passende manier reageren op mensen, spel en hun omgeving.

Vraag waaraan ze gewend zijn, bijvoorbeeld:

  • Verschillende mensen en rustige hantering
  • Alledaagse geluiden
  • Een reismand
  • Nagels bekijken, borstelen en de bek kort aanraken
  • Eventuele kinderen, honden of andere katten.

Niet ieder kitten hoeft aan iedere prikkel gewend te zijn. Eerlijke informatie helpt je beoordelen of de overgang naar jouw huishouden realistisch is.

Eén kitten of twee?

Daar bestaat geen automatisch goed antwoord op. Twee sociaal passende kittens kunnen veel samen spelen, maar twee katten betekenen ook dubbele kosten, voldoende ruimte en meerdere gescheiden voorzieningen. Bovendien wil niet iedere kat haar leven met een andere kat delen.

Laat de keuze afhangen van de onderlinge band, leeftijd, persoonlijkheid, leefomgeving en informatie van de opvang of fokker. Neem niet uitsluitend “twee is altijd beter” of “katten zijn altijd solitair” als uitgangspunt.

Rode vlaggen: wanneer beter niet direct beslissen?

Herkomst en documenten:

  • Je het kitten onmiddellijk moet meenemen of betalen
  • Je de werkelijke leefomgeving niet mag zien
  • De herkomst of identiteit van het kitten onduidelijk blijft
  • De moederpoes zonder geloofwaardige uitleg nooit gezien kan worden
  • Documenten niet beschikbaar zijn of niet bij het kitten lijken te horen

Communicatie en druk:

  • Gezondheidsproblemen worden weggewuifd zonder uitleg
  • Er geen ruimte is voor vragen
  • De verkoper niets over jouw thuissituatie wil weten
  • Je onder druk wordt gezet met korting, schaarste of een zielig verhaal.

Een schattig kitten willen “redden” door het toch te kopen is begrijpelijk, maar kan een onverantwoorde handelaar juist belonen. Bij zorgen over dierenwelzijn kun je advies vragen aan een passende Nederlandse toezichthouder of dierenwelzijnsorganisatie.

Wat regel je vóór thuiskomst?

  • Kies een eigen dierenarts en bespreek wanneer een eerste controle passend is.
  • Vraag welk voer en welke kattenbakvulling het kitten gewend is; verander niet alles tegelijk op de verhuisdag.
  • Richt een rustige startkamer in met schuilplek, slaapplek, krabmogelijkheid, voer, water en kattenbak.
  • Controleer ramen, balkon, giftige planten, snoeren en kleine voorwerpen.
  • Plan introducties met andere dieren geleidelijk.
  • Bewaar contract, chipgegevens en medische documenten bij elkaar.

Tot slot

Het doel is niet om thuis voor dierenarts te spelen. Het doel is dat je rustig kunt kijken, betere vragen stelt en informatie krijgt waarmee jij en je dierenarts verder kunnen.

Een goede aanbieder vindt jouw vragen niet lastig. Die wil, net als jij, dat het kitten op een passende plek terechtkomt.

Twijfel je tussen een kitten, volwassen kat of senior? Bekijk de keuzehulp op Hoe houd je je kat gezond?.

Wil je daarna af en toe vriendelijke, betrouwbare kattenkennis ontvangen? Schrijf je dan gratis in voor Pip’s Post. Geen dagelijkse spam — wel informatie waarmee je beter naar je kat leert kijken.

Medische disclaimer

Deze informatie vervangt geen onderzoek of advies van je eigen dierenarts. Denk je dat een kitten ziek is of maak je je zorgen over de ademhaling, eetlust, alertheid, ontlasting of het lopen? Neem contact op met een dierenarts.

Bronnen

—